TEST2 - bez plakatu
/ Port Tło Dla Mew / 08:53
Podróżując po północnych zakątkach Mazur, można natknąć się na miejsca, w których czas zdaje się boleśnie kruszyć wraz z cegłami dawnych rezydencji. Jednym z najbardziej poruszających punktów na mapie regionu są ruiny pałacu w Arklitach. Niegdyś potężny, dumny obiekt, znajduje się teraz w opłakanym stanie.
Choć dziś to jedynie szkielet monumentalnej budowli, historia tego miejsca – sięgająca czasów krzyżackich i wielkich pruskich rodów – wciąż fascynuje badaczy oraz turystów poszukujących autentycznych śladów przeszłości. Arklity to nie tylko opowieść o architekturze, ale przede wszystkim o wielkiej polityce, fortunach budowanych przez wieki i skarbach, które przed zniszczeniem ratowano w ostatniej chwili, czasem wyciągając je prosto ze śmietnika.
Od rycerskich nadań do barokowego splendoru
Historia osady Arklity, znanej dawniej jako Arklitten, jest niezwykle długa i udokumentowana już w 1359 roku. Kluczowy dla majątku okazał się rok 1469, kiedy to Wielki Mistrz Krzyżacki Heinrich Reiss von Plauen nadał posiadłość Hansowi von Hertenowi. Przez kolejne stulecia dobra przechodziły przez ręce rodów von Hundertmarck oraz von Schlieben.
Ten ostatni ród, z powodu długów i procesów spadkowych, musiał ostatecznie pożegnać się z Arklitami w 1735 roku. Po okresie zaniedbań i pożarów, nowa era dla majątku nadeszła wraz z rodem von Egloffstein, który nabył dobra w 1780 roku. Freihert Albrecht Dietrich Gottfried von und zu Egloffstein, wpływowy generał i gubernator Prus, wzniósł tu w latach 1780–1782 wspaniały późnobarokowy pałac. Rodzina ta, wywodząca się z Frankonii, szybko umocniła swoją pozycję, otrzymując od króla Fryderyka Wilhelma II tytuł hrabiowski i tworząc w Arklitach majorat.
Potęga gospodarcza i zmierzch imperium
Pod rządami Egloffsteinów Arklity stały się potężnym ośrodkiem gospodarczym. Pod koniec XIX wieku majątek obejmował ponad 2000 hektarów ziemi, własną cegielnię, wiatrak oraz pięć folwarków, przynosząc ogromne zyski. Pałac tętnił życiem kulturalnym, o czym świadczy fakt, że z rodu tego wywodziło się wiele znanych postaci, w tym malarka Julie Graffie von Egloffstein.
Kres tej świetności położyła II wojna światowa. Ostatni właściciel, Heinrich Graf von Egloffstein, walczył na froncie wschodnim, a jego rodzina uciekła na zachód tuż przed wkroczeniem Armii Czerwonej w styczniu 1945 roku. Tragiczne wydarzenia z tamtego okresu, w tym śmierć pracowników majątku z rąk radzieckich żołnierzy, na zawsze zakończyły niemiecki rozdział w historii pałacu.
Po wojnie obiekt przejęło Państwowe Gospodarstwo Rolne – na parterze urządzono przedszkole, a na piętrze mieszkania dla dyrekcji. Niestety, po opuszczeniu budynku w 1978 roku, pałac zaczął niszczeć, a brak reakcji na ofertę pomocy finansowej od rodziny Egloffsteinów przypieczętował jego los.
Skarby ocalone z ruin i śmieci
Mimo że dach pałacu zawalił się w połowie lat 90. XX wieku, a mury popadły w ruinę, część historycznego wyposażenia udało się uratować. Legendarna konserwatorka Zofia Licharewa tuż po wojnie zabezpieczyła cenne zabytki, w tym rokokowy komplet z porcelany miśnieńskiej oraz miedziany herb Egloffsteinów, które dziś można podziwiać w Muzeum w Kętrzynie.
Niezwykły epilog dopisała historia w 2017 roku, kiedy to do kętrzyńskiego muzeum trafiło ponad 60 starodruków z XVIII wieku, odnalezionych wcześniej na śmietniku. Te bezcenne księgi, pochodzące z pałacowej biblioteki i wydrukowane w najlepszych oficynach Europy, cudem uniknęły zniszczenia.
Dziś ruiny w rękach prywatnych pozostają niemym świadkiem dawnej chwały, przypominając każdemu, kto je odwiedzi, o kruchości dziedzictwa, które bez odpowiedniej opieki zamienia się w gruz.
Serwis mazury24.eu nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy i opinii. Prosimy o zamieszczanie komentarzy dotyczących danej tematyki dyskusji. Wpisy niezwiązane z tematem, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane.
Artykuł nie ma jeszcze komentarzy, bądź pierwszy!